Imaginem in foro publico ponis. Sub articulo diurnario aliquid scribis. In diario tuo interretiali receptam cibi communicas. Nihil mirum. At eaedem sententiae, eaedem imagines iam nunc milies in congerie documentorum proximae magnae machinae — intelligentiae artificialis — deponuntur. Num id licitum sit, responsum accepit. Adhuc tantum in exemplari.
Quid Consilium Europaeum re vera decreverit
Consilium Europaeum de Tutela Datorum (nota Anglica: EDPB) die octavo mensis Iulii, anno bis millesimo vicesimo sexto, duas normas adoptavit: unam de anonymitate, alteram de scrutatione interretiali propter intelligentiam artificialem generativam. Utraque adhuc exemplar est — usque ad diem tricesimum mensis Octobris consultatio publica manet, deinde forma finita sequetur. Sed via iam clara est: quod publice patet, non ideo omnibus licet uti.
Tria signa anonymitatis
Nucleus primae normae: congeries datorum tunc demum vere anonyma habetur, si tria simul praestet. Non isolari — nullum singulum documentum seligi potest. Non conecti — cum aliis documentis non iungitur. Non colligi — ex ea de persona nihil concludi potest. Solum ubi haec tria constant, res extra legem communem de tutela datorum cadit. Illud memorandum: anonymitas non res absoluta est, sed ad eum qui data accipit relativa.
Hic vero machinis molestum fit: Consilium invenit magna exemplaria linguae saepe in tertio signo deficere. Documenta enim, quibus doctae sunt, saepe verbis paene isdem reddunt — quaestione apta rogata, sententias fere easdem reddunt, quae ex quodam foro certo sumptae sunt. Id ipsum est colligendi periculum. Anonymitas igitur pro multis congeriebus doctrinae spes vana potius quam res est.
Scrutatio interretialis ad machinas docendas
Altera norma ipsam doctrinam petit: lex communis de tutela datorum valet, simul atque data ad personam pertinentia tractantur — idque incipit iam a collectione, non demum a doctrina. Consilium suadet societatibus ut ex fontibus tantum fidis colligant, tempora notent, documenta ante doctrinam probent, et per filtra accurata quam minimum colligant. Ubi singulos certiores facere plane impossibile est, vera aestimatio rationum utriusque partis adhibenda est — non excusatio in verbis condicionum abscondita.
De documentis vero maxime arcanis — de valetudine, de inclinatione, de religione — duplex mora imponitur: qui talia colligit, et fundamento iuris secundum articulum sextum, et exceptione secundum articulum nonum partem secundam, simul opus habet. Duae licentiae pro una — quod aliquot rationes doctrinae satis turbabit.
Uncus: ad quos omnino haec pertineant?
Hic molestum fit — normae ipsi, non societatibus. In charta lex communis de tutela datorum non solum ad societates intra Unionem valet, sed ad omnes qui cives Europaeos petunt (principium fori mercatus, ut vocant). Societas igitur Americana, quae machinam suam in Europa offert, theoretice tenetur.
Theoretice. Nam magna exemplaria fere omnia alibi docentur — in America, in Sinis. Congeries doctrinae in machinis conflatur, quas nullus custos Europaeus umquam oculis videbit. Intra Unionem vix quisquam tale exemplar a fundamentis instituit; Mistral illa Europaea exceptio est quae regulam confirmat. Et si quis vellet inspicere: quomodo ex exemplari perfecto discernas, quaenam sententia fori anni bis millesimi undevicesimi in eo lateat? Cursum doctrinae retro volvere non potes ut speculae imaginem.
Restat executio. Unio mulctas irrogare potest — usque ad quattuor centesimas quaestus totius orbis, quod etiam giganti Americano dolet. Sed prius aliquis delictum probet, causam peragat, trans fines exsequatur oportet. Custodes datorum perpetuo pauciores sunt quam opus est. Et exemplar Sinicum, quod mercatum Europaeum haud serio servit, normam Consilii tanti aestimat quanti caelum Bruxellense. Ad extremum norma eos maxime ferit, qui iam et attingi et parere volunt.
Num Unio sibi ipsa crus frangat?
Quo quaestio molestissima in medium venit: num Europa talibus praeceptis sibi ipsi obicem ponat? Suspicio non vana est. Normae eos vinciunt qui parent — societates Europaeas et turbam parvarum incohantium. Hae sumptus rerum publicarum ferunt, dum machinae doctrinae in California et Shenzhen simpliciter pergunt. In certamine de optimis exemplaribus Europa iam pone est. Suos ipsos chartis morari, cum assequi deberet — id in contrarium cadere potest.
At non tam simplex res est. Unio mercatus ingens est, et qui inesse vult, saepe mavult ubique normas severiores sequi quam duo systemata seiuncta struere. In "taeniolis crustulorum" (cookie) et in declarationibus de tutela, hic "effectus Bruxellensis" dimidium orbis formavit — non amore Unionis, sed quia una fistula pura vilior est quam duae. Ita norma Unionis totum artificium tollere potest, non solum Europam retardare.
Quaestio igitur cardinalis non est "normae necne", sed "fieri possint necne". Praeceptum quod nemo implere potest neglegitur — tunc Europae pessima ex utraque parte manent: nulla vera tutela et tamen incommodum loci. Si vero exemplaria fieri possunt, magnae societates fortasse etiam sequentur.
Quid ad te pertineat
Primum solacium: dum machinam tuam ipse docere non cogitas — quod tibi non esse credimus, nam id peritorum est —, lege nihil tibi observandum est. Normae ad societates machinarum spectant, non ad te. Tu es ille cuius data teguntur, non ille cui fundamento iuris opus est.
Tunc demum res fit interesting, cum regere vis quid data tua fiat. Ibi quaestio sincera tecum agenda est: imaginem illam, sententiam, diarium vetus publice communicavisti. "Publicum" hoc significat — legi voluisti. Cur igitur peius est, si machina simul legit quam si homo? Ad pleraque responsum sincerum est: haud peius. Recepta cibi aut sententia fori utilis, quae in exemplar incidit et aliquando alicui prodest, damnum non est — hic ipse est sensus vocis "publicum". Difficilius fit ubi res personalis fit: stilus tuus, vultus tuus, res ex tempore quo nemo machinas simul legere putabat. Ibi desiderium potestatis plane iustum est.
Idque exercere potes — eadem prudentia sana, quae iam valet cum documenta tua ex machinis delere vis: configurationes secretas profilorum inspice, et in situ tuo proprio regulam "robots" contra machinas doctrinae pone. Sed prudenter: Consilium viam monstravit, num vero ultra fines suos quicquam efficiat, usus ipse ostendet. Id ipsum tibi critice observare licet — cupidus, at non credulus.